Kwaliteitsbewaking

Kwaliteitsbewaking

Wat gaat er goed in een zorgorganisatie? Wat gaat er minder goed? Gaan er dingen ook slecht? Wat moet er verbeterd worden? Wat is nu eigenlijk 'verantwoorde zorg'?
Dankzij de normen verantwoorde en het kwaliteitskader verantwoorde zorg voor thuiszorg en verzorgings- en verpleeghuizen kan er nu een antwoord gegeven worden op deze vragen.

  • normen vaststellen
  • onderzoeken of aan de normen wordt voldaan
  • verbeteren!

Wat zijn de normen verantwoorde zorg?

In de afgelopen jaren kwam de zorg vaak negatief in het nieuws. Op zulke momenten was het lastig dat iedereen wel sprak over “verantwoorde zorg”, in navolging van de Kwaliteitswet Zorginstellingen, maar dat de inhoud daarvan verschillend werd opgevat. Er was geen door alle partijen in de zorg erkend document met beschrijvingen van wat ‘verantwoorde zorg’ concreet inhoudt. Ook was niet duidelijk welke rol zorgaanbieders, cliëntenraden, personeel, Inspectie en zorgkantoren vervulden bij kwaliteitsverbetering.

Het kabinet gaf daarom de landelijke organisaties die actief zijn in verpleging, verzorging en thuiszorg de opdracht om gezamenlijk vast te leggen wat verantwoorde zorg is. LOC heeft in dit proces de cliënten(raden) vertegenwoordigd. LOC-documenten verantwoorde zorg uit 2003 en 2004 zijn een belangrijke basis geweest bij het opstellen van de nu breed gedragen normen verantwoorde zorg.

Documenten verantwoorde zorg

De ‘normen verantwoorde zorg’ zijn de afspraken tussen de branche¬organisaties (inclusief de particuliere thuiszorg), de beroepsgroepen (verplegenden, verzorgenden en verpleeghuisartsen) en LOC in samenspraak met de verzekeraars, de Inspectie voor de Gezondheidszorg en het ministerie van VWS (Volksgezondheid).

De normen verantwoorde zorg bestaan uit verschillende documenten:

  • Er zijn twee visienota’s: één voor de verpleging/verzorging en één voor zorg thuis.
  • Een kwaliteitskader. Het kwaliteitskader, met de toetswijzen, geldt zowel voor verpleging en verzorging als voor zorg thuis. Het is de bedoeling om op termijn ook beide visienotities samen te voegen.

Visiedocumenten

De visiedocumenten beschrijven wat er onder verantwoorde zorg wordt verstaan in intramurale zorginstellingen en bij zorg thuis. De kracht van het visiedocument is dat er een samenhang is tussen cliënten, personeel en organisatie. Goede zorg voor cliënten staat centraal, maar die kan alleen gerealiseerd worden als medewerkers hun werk goed doen. En om dat werk goed te kunnen doen moet het management het personeel op de juiste wijze ondersteunen en motiveren en naar de cliënten luisteren. In het visiedocument zijn al die gezichtspunten verwerkt.

Met het visiedocument is op papier duidelijk wat verantwoorde zorg is. Maar daarmee is nog niet bekend of zorginstellingen in de praktijk verantwoorde zorg leveren. En er is ook niet geregeld hoe instellingen de kwaliteit van de zorg kunnen verbeteren als zij op onderdelen nog niet aan de normen verantwoorde zorg voldoen.

Normen vaststellen en dan toetsen

Om dat wat er in de praktijk gebeurt in kaart te brengen, de kwaliteit te verbeteren en verantwoording af te leggen over de geleverde kwaliteit van zorg is het toetsingskader verantwoorde zorg opgesteld.
Er is vastgelegd hoe de kwaliteit wordt getoetst en op welke punten. Ook is vastgelegd welke rollen management, medewerkers, cliëntenraad, Inspectie en zorgkantoren hierbij vervullen. Verder zijn afspraken gemaakt over hoe verantwoording wordt afgelegd over de resultaten van de toetsingen.

Wensen van cliënten

Juist de praktische zaken, die van directe invloed zijn op de kwaliteit van leven van cliënten, worden onderzocht.
In het Kwaliteitskader verantwoorde zorg zijn vier zogeheten levensdomeinen uitgewerkt in tien thema's.
De vier levensdomeinen zijn:

  • lichamelijk welbevinden;
  • wonen en leven;
  • mentaal welbevinden;
  • participatie.

En de tien thema’s zijn de basis voor de beoordeling van kwaliteit van zorg.

En dan verbeteren

Er zijn landelijke afspraken gemaakt over het meten van ervaringen van cliënten en over de kwaliteit als het gaat om hoe de zorg wordt gegeven. Ook zijn er landelijk afspraken gemaakt over de rol van cliëntenraden bij verbetering van de kwaliteit. Alles wat landelijk is afgesproken, hoeven cliëntenraden niet meer in de eigen zorgorganisatie te verwerven

De cliëntenraad krijgt door de afspraken verantwoorde zorg een schat aan informatie over de wensen en problemen van de achterban. De raad kan begeleiding van LOC krijgen bij de vervolgstappen.
Cliëntenraden kunnen daardoor gerichter adviseren over verbetering van de zorg en daarmee een belangrijke bijdrage leveren aan kwaliteit van leven voor de achterban!

Bron: LOC